Bu haqda Oliy Majlis Qonunchilik palatasi deputati Rasul Kusherbaev o`z Telegram kanalida eslatib o`tdi.
"Ohirgi vaqtlarda ko`chmas mulklar, shu jumladan uy-joylarni davlat va jamoat ehtiyojlari (snos) uchun, degan vaj bilan buzishda qonunbuzilish holatlari ko`payib ketdi.
Afsuski, mas`ullardan qonunlarga rioya etishlarini qancha talab qilmaylik, biroq mulk daxlsizligini buzganlik uchun ularga nisbatan jazosizlik va man-manlik sabab qonunlarni buzishda davom etayotgan mansabdorlar hamon uchrab turibdi. Ayniqsa, Jizzax, Surxondaryo, Farg`ona, Toshkent viloyatlari va Toshkent shahridan kelayotgan murojaatlarda ko`plab fuqaro va tadbirkorlarning mulklari g`ayriqonuniy yo`llar bilan buzilib, kompensasiya ham qoplanmaganligi ko`rinmoqda. Biroq bunday beboshlik uzoq davom etishi mumkinmas.
Shu bois, hurmatli mulkdor va tadbirkorlardan o`z mulklarini himoya qilishda bir qator jihatlarga e`tibor berishlarini so`rab qolardim. Agar sizning joyingizni buzib, er uchastkasini olib qo`yishmoqchi bo`lsa dastlab bu haqida rasmiy «ogohlantirish xati»ni talab qiling. «Ogohlantirish xati» berishsa, unda qanday maqsad uchun sizning joyingiz buzilishga tushayotganligini yaxshilab o`qib chiqing.
Bordiyu, ko`p qavatli uy, savdo markazi yoki boshqa xildagi tadbirkorlik faoliyati bilan bog`liq qurilish belgilangan bo`lsa bilingki, Sizning joy yoki uyingizni g`ayriqonuniy ravishda buzishmoqchi. Chunki sizning ko`chmas mulkingiz faqat davlat va jamoat ehtiyojlari uchungina majburiy buzilishga tushishi mumkin.
Qaysi holatlar davlat va jamiyat ehtiyojlariga kirishi esa O`zbekiston Respublikasi Prezidentning 2018 yil 1 avgustdagi 5495-sonli Farmonida aniq belgilab qo`yilgan. Unga ko`ra, davlat va jamoat ehtiyojlari uchun er uchastkalarini olib qo`yishga faqat quyidagi maqsadlarda yo`l qo`yiladi:
mudofaa va davlat xavfsizligi, muhofaza etiladigan tabiiy hududlar ehtiyojlari, erkin iqtisodiy zonalarni tashkil qilish va ularning faoliyat yuritishi uchun erlarni taqdim etish;
xalqaro shartnomalardan kelib chiqadigan majburiyatlarni bajarish;
foydali qazilmalar konlarini aniqlash va qazib chiqarish;
avtomobil va temir yo`llari, aeroportlar, aerodromlar, aeronavigasiya ob`ektlari va aviatexnika markazlari, temir yo`l transporti ob`ektlari, ko`priklar, metropolitenlar, tonnellar, energetika tizimi ob`ektlari va elektr uzatish tarmoqlari, aloqa tarmoqlari, kosmik faoliyat ob`ektlari, magistral quvurlar, muhandislik-kommunikasiya tarmoqlarini qurish (rekonstruksiya qilish);
aholi punktlari bosh rejalarini O`zbekiston Respublikasining Davlat byudjeti mablag`lari hisobidan ob`ektlar qurish qismida ijro etish, shuningdek, qonunlar va O`zbekiston Respublikasi Prezidenti qarorlarida to`g`ridan-to`g`ri nazarda tutilgan boshqa hollarda. Boshqa barcha holatlarda er uchastkasini olib qo`yish uchun ko`chmas mulkni buzish g`ayriqonuniydir.
Mulkingiz davlat va jamoat ehtiyojlari uchun buzilishga tushgan taqdirda ham Siz bundan norozi bo`lsangiz, toki sud tomonidan bu ish ko`rilib qonuniy qaror qabul qilinmaguncha, sizning tanlov va talabingizga ko`ra kompensasiya va boshqa to`lovlar to`liq qoplanmaguncha mulkingizni buzishlari mumkinmas.
Buni yodda tuting va talab qiling!" - deb yozadi Kusherbaev.
