Sevimli

Герхард Биркл ўзбек диаспорасини бирлаштирган ва Германияда Ўзбекистон янгиликлари билан улашувчи ягона портал асосчиси (Фото)

ЖАМИЯТ 02.12.2019, 13:20
Герхард Биркл ўзбек диаспорасини бирлаштирган ва Германияда Ўзбекистон янгиликлари билан улашувчи ягона портал асосчиси (Фото)

Аввал хабар берганимиздек, Европада хавфсизлик ва ҳамкорлик ташкилоти (OSCE) ва Ўзбекистон Журналистларни қайта тайёрлаш маркази раҳбари Гулнора Бобожонова ҳамкорлигида ташкил қилинган Германия малака ошириш сафаридаги муҳим учрашувларимиздан яна бири бу – Мюнхенда ўзбеклар диаспорасини ташкил қилган жаноб Герхард Биркл (Gerhard Birkl) ва у ердаги ҳамюртларимиз билан дийдорлашув бўлди...

Маълумотларга қараганда, Мюнхендаги ўзбек диаспораси 500 нафар кишини ташкил қилар экан. Жаноб Герхарднинг ўзбекларга бўлган меҳр-муҳаббати, эътибори диққатимизни тортмай қолмади. Фурсатдан фойдаланиб, жаноб Герхардни суҳбатга тортдик...

— Германия фуқароси бўлишингизга қарамай, ўзбекларга меҳрингиз бўлакчалигини англаш қийин эмас. Ўзбекларга бўлган қайноқ меҳрингизга нима сабаб? Мюнхендаги ўзбеклар диаспорасини ташкил қилишингизга-чи?

— Дўстларимнинг таклифи билан илк бор 2011 йил сентябрь ойида Ўзбекистонга борганман. Унга қадар Ўзбекистон ҳақида маълумотга эга эмасдим. Фақатгина Тошкент борасидаги маълумотларни эшитгандим. Ўзбекистонга борганимда эса ижобий маънодаги “шок”ни бошдан кечирганман. Аниқроғи, ўзбекларнинг меҳмондўстлиги, самимийлиги, очиқкўнгиллилиги, меҳрибонлиги мени лол қолдирган. Шу қадар бахт чулғаб олганки, кун ўтганини пайқамай ҳам қолардим. Ўзбекистон ва ўзбек халқи ҳақида жуда кўп маълумотларга эга бўлганман. Ёшлигимдан Бавариянинг “Ўзинг ҳам яша, бошқаларни ҳам яшат”, деган файласуфона машҳур нақли асосида тарбия топганман. Бу нақлнинг исботини Ўзбекистонда ҳам кўрганман. Боиси тиниқ осмони остида 130 дан ортиқ миллатни бағрикенглик билан қабул қилган. Натижада мени ижобий туйғулар қуршаб олган. Таассуротларимни сўз билан ифодалашим жуда қийин. Германияга қайтгач эса ўша руҳият, ўша кайфиятни сақлаб қолганман. 

Уларнинг менга кўрсатган эътиборини қандай қайтариш ҳақида бош қотира бошлаганнман, бу ўй менга тинчлик бермаган. Боиси ҳеч қаерда Ўзбекистондагидек самимият, очиқкўнгиллилик, меҳмондўстликни кўрмагандим. Аввалига Ўзбекистонда гувоҳ бўлган ҳолатларим ва кўнглимдаги ҳис-туйғуларни китоб шаклида ифода қилмоқчи бўлдим. Қўлимга қалам олиб, қоғоз қоралай ҳам бошладим. Бироқ бу ҳаракатларим китоб эмас, www.uzbekistan-online.de порталини очишимга туртки бўлди. Ҳар йили Ўзбекистонга бора бошладим ва ҳар гал турфа янгиликларга гувоҳ бўлардим. Ўзбекистон мени чин маънода лол қолдирарди, бора-бора Ўзбекистоннинг ихлосмандига айландим. 

Ҳанузгача ким билан суҳбатда бўлмай, Ўзбекистонни жудаям севишимни таъкидлашдан чарчамайман. Ўзбекларга шу қадар меҳрим тушдики, “Германиядаги ўзбекларни топишим керак”, деган қарорга келдим. Ўзбекистон Республикасининг Германия Федератив Республикасидаги элчихонаси ва Ўзбекистон Республикасининг Франкфурт-Майн шаҳридаги Бош консулхонасига мурожаат қилдим. Улар эшикларини очиб, бағрикенглик ила Ўзбекистон билан алоқа қилишим учун шароит яратиб беришди. Бу мен учун шараф бўлди.

— Ўзбекларга хос дўппида юришингизга гувох бўлдик. Сизни кўрган киши ўзбек деб ўйлайди. Бу кийниш услуби ҳам ўзбекларга бўлган муҳаббатингиздан нишонами? 

— Ўзбек дўпписи сира бошимдан тушмайди. Асл мутахассислигим компьютер технологиялари йўналишида. Ишхонамга туристлар ташриф буюрганда албатта “бошингиздаги қандай бош кийим?” деб сўрашади. Бу қизиқиш менга Ўзбекистон ҳақида тўлқинланиб сўзлаб беришимга асос бўлади. Аслида шундай имконият туғдириш, эътибор қаратиш учун ҳам атай дўппи кийиб юраман (кулади). Дўппида юрсам ўзимни бахтли ҳис қиламан ва доим дўппимга содиқ қоламан. Таъкидлашим жоиз, нафақат дўппи, балки ўзбек миллий зарбоп тўнларимни ҳам кийиб юраман. 

— Ҳар гал Ўзбекистондан ўзингиз билан нима олиб кетасиз? 

— Саволингизга катта мамнуният ила жавоб бераман. Ўзбекистонга 2011 йилдан буён сайёҳ сифатида борганим билан аслида мустақил блогерман. У ердаги ижобий ўзгаришлар, янгиликларни ўз порталимда доимий равишда ёритиб бораман. Бу баъзи сабабларга кўра, ўз юртига боролмаётган ўзбекларнинг соғинчини бироз бўлсада камайтириш учун хизмат қилади. Ўзбекистон ҳақидаги янгиликлар, фотолар бу – у ердан олиб кетадиган энг қадрли ҳадияларимдир. Ўзбекистон Республикасининг Германия Федератив Республикасидаги элчихонасининг маданият ишлари бўйича ўринбосари доим “бу гал юртимдан қандай янгиликлар олиб келдингиз?” дея мени кулиб кутиб олади. 

Шу аснода Ўзбекистонга биринчи бўлиб борган немис Вольфганг  Шрайбер (Wolfgang Schreiber)нинг сўзи ёдимга тушди. 

У менинг яқин дўстим, доим Герхард, сен ўзбеклашган ва Ўзбекистонга борган иккинчи немиссан”, деб ҳазиллашарди. 

— Бизга ўзбек тилида мурожаат қилганингиздан лол қолдим. Ўзбек тилини мукаммал ўрганганмисиз?

— Ўзбек тилини тўлиқ ўрганиб улгурмадим, бу ишни албатта якунлаб қўяман. Боиси Ўзбекистонни бошқа миллат вакилларига танитиш билан шу қадар бандманки, тил ўрганишга кўп вақт ажрата олмадим. Лекин бошланғич ўзбек тилини яхши биламан. 

— Билишимча, Мюнхенда Наврўз, Мустақиллик сингари қатор байрамларни ҳам катта тадбир сифатида нишонлар экансизлар. Бу ташаббус кимдан чиққан ва бу байрамлар қай тарзда нишонланади?

— Ўзбекистонга ташрифларимдан сўнг ўзбек ва немис халқининг бирдамлиги ифодаси сифатида Ўзбекистондаги муҳим саналарни байрам тарзида нишонлаш истаги туғилган. Шукрки, бугун орзуларимнинг рўёбини кўриш насиб қиляпти.  Мазкур байрамларни нишонлаш катта маблағ талаб қилади. Сарфланадиган маблағнинг ярмини ўз ҳисобимдан бўлади. Мюнхенда тадбир ўтказадиган жой топиш ва ижара ҳақини тўлаш осон иш эмас. Шу боис ҳомийларнинг ҳам ёрдамига муҳтож бўламиз. 

Ўзбек қадриятларини немис халқи ва сайёҳларга таништириш учун ўтказадиган тадбирларимизда Ўзбекистондан ҳам ёрдам қўли чўзилса, бундан бағоят шод бўлар эдик. Ўзбекистонга ошуфталигим натижасида очилган порталим Германиядаги ўзбекларни бирлаштиришга катта ҳисса қўшяпти. 

Айниқса тадбирларни ташкиллаштириш ва ўтказишда жуда катта воситачи вазифасини ҳам ўтаяпти.

— Ўзбекистонда яшаш фикри ҳам бўлганми?

— Бу фикр мени тез-тез қуршаб олади. Кун келиб, Ўзбекистонга бутунлай кўчиб борсам ажаб эмас. 

Жаноб Герхард Мюнхенда ўзбек диаспорасини ташкил қилиш билан чекланиб қолмай, Ўзбекистон ҳақидаги ижтимоий-сиёсий, маданий хабарлар, янгиликлардан бохабар қиладиган www.usbekistan-online.de Германиядаги ягона портал асосчиси ҳамдир. Мазкур портал немис тилидаги мақолаларни ўз ичига олган 10 млн.тадан ошиқ саҳифалардан иборат. Мазкур портал 1 млн.дан ошиқ ўқувчиларига эга. Шу боис ҳам “google” қидирув тизимида мазкур портал Ўзбекистоннинг референди сифатида тан олган ва биринчиликни қўлдан бой бермай келмоқда. 

Портални кўздан кечира туриб, шу вақтгача Ўзбекистонда бўлиб ўтган сайловлар жараёнлари ҳам ёритилганига гувоҳ бўлдик. 

Мазкур иловада 2016 йил бўлиб ўтган Ўзбекистондаги Президент сайлови жараёни ҳақидаги мақолага 23 399 нафар киши ўз муносабатини билдирганига гувоҳ бўлдик.

— Жаноб Герхард, порталингизнинг ўзига хос жиҳатларини санай оласизми? 

— Портал Ўзбекистон ва Германиянинг ҳар соҳадаги янгиликлари билан узлуксиз равишда бохабар қилиб боради. Ўзига хос жиҳати бу – порталда “mediatheka” – “медиа бозор” саҳифаси ташкил қилинди. Яъни, мазкур саҳифада ўзбек адабиёти, мусиқаси жамланди. Исталган фойдаланувчи мазкур саҳифадан ўзи ёқтирган китоблар ва севиб тинглайдиган мусиқани юклаб олиш имкониятига эга. 

Порталдаги энг сўнгги янгилик бу – ҳамкорлик ўрнатишни истаганлар сарсон бўлиб юрмаслиги учун порталда махсус Германия ва Ўзбекистондаги муҳим ташкилотларнинг рақамлари ўрин олган илова ҳам бор. Шунингдек, Германия, Ўзбекистон, Австрия, Швецарияда бўлиб ўтадиган концертлар, тадбирлар календари ҳам жойланган. 

Ўзбекистондаги зиёратгоҳларнинг нақадар гўзал маскан эканини сўз билан таърифлаб беролмайман. Шу боис уни борича кўрсатиб бериш учун “галерея” саҳифасини ҳам ташкил қилганман. Ўзбекистондаги бу гўзалликдан немис халқи, сайёҳлар ҳам баҳраманд бўлишини истаганим учун бу ишга бел боғлаганман. Зиёратгоҳлар ҳақида 7 мингта “галерея” тўплаганман ва уларни туркумларга ажратиб чиққанман. Мазкур галерея Германиядан Ўзбекистонга борган сайёҳлар учун ҳам осон йўл ҳаритаси вазифасини ўтай олади.  

Алоҳида этироф этиш жоиз, делегациямизнинг Мюнхендаги учрашувларининг ташкилотчиси www.usbekistan-online.de порталининг асосчиси жаноб Герхард Биркл. Фурсатдан фойдаланиб, жаноб Герхард сиз ва бизни очиқ юз билан кутиб олган ҳамюртларимизга юқори даражадаги меҳмондўстлик ва ҳамрохлик учун ўз миннатдорчилигимизни билдирамиз. 

— Ўзбек делегацияси билан учрашув бизга ҳам бир олам қувонч ва ажойиб таассуротлар бағишлади. Юқорида таъкидлаганимдек, узоқ йиллардан буён Ўзбекистон Республикасининг Германия Федератив Республикасидаги элчихонаси ва Ўзбекистон Республикасининг Франкфурт-Майн шаҳридаги Бош консулхонаси билан ҳамкорлик қилиб келамиз. Нокамтарликка йўйманг-у, Ўзбекистон делегациясининг Мюнхенда ўтадиган барча учрашувлари, тадбирларининг ташкиллаштирувчиси, доимий ҳамрохимиз (самимий кулади). 

Чиндан ҳам жаноб Герхарднинг иштирокисиз Мюнхенда тадбирлар ўтказиш осон иш эмас экан. Сўзимиз ростлигини Мюнхендаги Franz Mark гимназияси диншунослик фани ўзбек педагоги, Friedensdorf ижтимоий гуманитар тиббий ёрдам ташкилотининг таржимони, шунингдек делегациямизга ҳамрохлик ва таржимонлик қилган Ҳабиба Ҳамдамованинг изоҳи тасдиқласа ажабмас:

— Сўзингизда муболаға йўқ, тўғри маълумот эшитибсиз. Фикримни бир мисол билан етказсам: Мюнхенда “Наврўз” байрамини нишонлашга бел боғлаб, 350 кишилик жой тайёрладик. Мазкур байрамга 10 минг евродан ошиқ маблағ ҳам сарфладик. Бироқ жаноб Гердхарднинг ёрдамисиз 30 нафаргина меҳмонни жалб қила олдик, холос. Жаноб Герхарддан ёрдам қўлини чўзиб, ўз порталида “Наврўз” байрамини нишонлаётганимиз ҳақида эълон берганида эса 500 нафардан ошиқ киши байрамда иштирок этиш истагини билдирган. Бироқ жой чегараланган бўлгани учун кўпчиликнинг истагини амалга ошира олмаганмиз (кулади).

Педагог ва таржимон Ҳабиба Ҳамдамова билан бўлган суҳбатни галдаги мақолада ўқишингиз мумкин бўлади, бизни кузатишда давом этинг.

Ўзбекистон ва Германиянинг маданий ҳамкорлигини ёритиб борадиган ягона портал асосчиси жаноб Герхард Бирклнинг фаолиятига эса улкан зафарлар тилаймиз. Икки халқнинг дўстлиги, ҳамкорлиги абадий бўлсин!

    

Садоқат АЛЛАБЕРГАНОВА,

Германия. 

Шарҳлар