25 мартда Тошкент халқаро инвестиция форумининг иккинчи куни ўтди. Унинг доирасида 15 дан ортиқ тадбир, жумладан, давра суҳбатлари, учрашувлар, мулоқотлар, панель муҳокамалари, ҳужжатларни имзолаш маросимлари бўлиб ўтди.
«Транспорт-логистика инфратузилмасини ривожлантиришнинг янги босқичи» мавзуидаги давра суҳбати логистика соҳасидаги муҳим воқеа бўлди.
Муҳокамада Ўзбекистон Республикаси транспорт вазири Илҳом Маҳкамов, Ўзбекистон Республикаси инвестициялар ва ташқи савдо вазири ўринбосари Бадриддин Обидов, Покистон Миллий ассамблеяси аъзоси Муҳаммад Ёқуб Шайх, «Казахстан Темир Жолы» АЖ бошқаруви раиси Нурлан Сауранбаев ва TRACECA Ҳукуматлараро комиссияси Бош котиби Асет Асавбаевлар сўзга чиқди.
Модератор ролини ОТБнинг Марказий ва Ғарбий Осиё бўйича Бош директори Евгений Жуков бажарди.
Учрашувда темир йўл, ҳаво, автомобилда йўловчи ва юк ташишни фаол ривожлантиришнинг асосий устувор йўналишлари, логистика хизматларини модернизация қилиш учун рақамли инфратузилмани такомиллаштиришнинг долзарблиги, логистика салоҳиятини кенгайтириш учун энг жозибадор молиялаштириш моделлари муҳокама қилинди.
Ўтмишда Марказий Осиё минтақаси аллақачон Осиё цивилизациясида мустаҳкамловчи роль ўйнаган. Бу ер Буюк Ипак йўлининг марказий боғловчи тугуни, логистика маркази деб аталган эди. У нафақат моддий бойликлар, балки номоддий бойликлар – Евросиё халқларининг тажрибаси, ютуқлари ва илмий фикрларини ҳам олиб ўтди. Бугунги кунда Ўзбекистон ҳам Марказий Осиёнинг қоқ марказида қулай географик жойлашувни эгаллайди.
Ўзбекистон Республикаси транспорт вазири Илҳом Маҳкамов:
– Тошкент халқаро инвестиция форумининг транспорт платформаси давлат органлари ва хусусий компаниялар ҳамкорлигини кенгайтириш имкониятидир. Форум тингловчилари билан транспорт тизимини ривожлантириш босқичларига оид масалаларни муҳокама қилиш ўзаро манфаатли алоқаларни йўлга қўйиш ва самарали ишларни амалга оширишга хизмат қилмоқда.
Бугунги кунда Марказий Осиёнинг барча мамлакатлари ривожланмоқда ва иқтисодиётнинг изчил ўсиши транспорт-коммуникация тизимини такомиллаштиришни тақозо этмоқда. Ўзбекистон Республикаси Марказий Осиёнинг барча давлатларига тўғридан-тўғри чиқиш имкониятига эга бўлган ягона давлат бўлиб, Хитой, Европа ва бошқа давлатлар ўртасидаги алоқаларни кенгайтириш учун яхши кўприк бўла олади.
Вазир, шунингдек, тадбиркорлик соҳаси вакилларига мурожаат қилиб, айниқса, дунёда кечаётган глобаллашув жараёнлари маҳаллий транспорт тизимларини халқаро транспорт тизимларига интеграциялашувини тақозо этишини таъкидлади. IT-ечимларни фаол жорий этиш нафақат унумдорлик ва сифатни оширади, балки тежамкор қадамдир.
Шунингдек, у агентлик хусусий сектор билан мулоқотга очиқлигини ва уларнинг транспорт соҳасини такомиллаштиришдаги иштирокини ҳар томонлама қўллаб-қувватлашига тайёрлигини таъкидлади.
Бу йўналишдаги такомиллаштиришга электрон ҳужжат айланиши ва божхона тартиб-таомилларини соддалаштириш орқали эришиш мумкин, деди ОТБнинг Марказий ва Ғарбий Осиё бўйича бош директори Евгений Жуков.
Ўзбекистон Республикаси инвестициялар ва ташқи савдо вазири ўринбосари Бадриддин Обидов «Шимол-Жануб» транспорт йўлагининг асосий устувор йўналишлари, транспорт-логистика инфратузилмасини ривожлантиришнинг қийинчиликлари ва келгусидаги режалар ҳақида айтиб ўтди.
Вазир ўринбосари мамлакатнинг савдо йўналишларини диверсификация қилишнинг янги усулларини излаш ниятини қайд этди. Ўзбекистон ўз олдига кўплаб вазифалар ва мақсадлар қўйган ривожланаётган давлат бўлганлиги сабабли юк ташиш самарадорлигини ошириш учун республика Марказий Осиёнинг бошқа давлатлари билан кучларини бирлаштириши керак.
Кобул билан савдо йўлини ривожлантириш, Покистон ва Жануби-Шарқий Осиё билан савдони осонлаштириш бўйича катта ишлар олиб борилмоқда.
Шунингдек, Ўзбекистон ОТБ дастури доирасида Чимкент, Тошкент, Хўжанд шаҳарлари ва унга туташ вилоятлар ўртасида янги иқтисодий йўлак яратиш бўйича ҳамкорлар билан ҳамкорликни давом эттиради. «Хитой-Қирғизистон-Ўзбекистон» яна бир истиқболли йўналиш экани таъкидланди.
«Казахстан Темир Жолы» АЖ бошқаруви раиси Нурлан Сауранбаев юк жўнатувчилар учун юк ташиш шартлари, нархлар ва барқарорлик муҳим роль ўйнашини таъкидлади. Шунга кўра, ислоҳотларни амалга оширишда айнан шу жиҳатларга эътибор қаратиш лозим.
TRACECA Ҳукуматлараро комиссияси Бош котиби Асет Асавбаев:
«Тошкент халқаро инвестиция форуми ўтказиладиган майдонда транспорт компонентига камида иккита сессия бағишланган. Бу масаланинг республика учун долзарблигини кўрсатади. Транспортнинг қулайлиги муаммолари биринчи ўринга чиқади. Янги йўналишлар яратиш бўйича олиб борилаётган ишлар катта куч, сармоя ва меҳнатни талаб этади. Шу муносабат билан Ўзбекистонга омад тилаб қоламан».
Покистон Миллий Ассамблеяси аъзоси Муҳаммад Ёқуб Шайх Ўзбекистон ва Покистон ўртасида ўзаро товар айирбошлаш тўрт йилдан буён амалга оширилаётгани ва бу вақт ичида Ўзбекистон шимолига товарлар етказиб бериш муддати узоқ бўлганини ҳисобга олмаганда, жиддий муаммолар бўлмаганини таъкидлади.
«Албатта, биз биргаликда ҳал қилишимиз керак бўлган қийинчиликлар мавжуд. Улардан бири юкларни денгиздан қуруқлик транспортига қайта юклашдир. Бу бир кундан бир ярим кунгача давом этади. Биз юклар ҳеч қандай тўсиқсиз Термизга етиб боришини истаймиз», – деди у.
«Покистон Ўзбекистонга катта ҳурмат-эҳтиром билдиради ва мамлакатлар ўртасидаги ҳамкорликни ривожлантириш йўлидаги саъй-ҳаракатларни юксак қадрлайди».
Deutsche Bahn Engineering & Consulting GmbH компаниясининг Қозоғистон ва Марказий Осиё бўйича директори Ральф Напель бозорни трансформация қилиш зарурлиги ҳақида гапирди. Унинг фикрича, Ўзбекистон келажакда Каспий денгизи орқали Европага жанубий йўналишларни ривожлантиришда муҳим роль ўйнаши мумкин.
Шу тариқа, панель муҳокамаси чоғида экспертлар транспорт-логистика инфратузилмасини ривожлантириш, транспорт йўналишларини диверсификация қилиш зарурлиги масаласини кўтарди.
Форумнинг учинчи куни (26 март) туристик шаҳарлар (Самарқанд, Бухоро ва Хива) ва саноат корхоналарига ташриф буюриш режалаштирилган.
