Қирғизистон ҳукумати халқаро санкцияларни айланиб ўтишда иштирок этган бўлиши мумкин деб ҳисобланаётган 50 та юридик шахс фаолиятини тугатиш чораларини кўрмоқда. Бу ҳақда мамлакат Президентининг санкция сиёсати масалалари бўйича махсус вакили, Иқтисодиёт ва тижорат вазири Бақит Сиддиқов маълум қилди.
Унинг айтишича, 2023 йилдан буён Қирғизистон АҚШ, Европа Иттифоқи ва Буюк Британия билан санкция режимларига риоя қилиш ҳамда халқаро чекловларни четлаб ўтиш ҳолатларининг олдини олиш бўйича доимий мулоқот олиб бормоқда.
“Ғарб давлатлари ҳамкорларининг мурожаатига кўра, ҳозирда юқори санкция хавфига эга операцияларга алоқадор бўлиши мумкин деб баҳоланаётган 50 та юридик шахсни тугатиш бўйича ишлар амалга оширилмоқда”, деди Сиддиқов.
Вазирнинг таъкидлашича, Қирғизистон ўзининг молия ва иқтисодиёт соҳасидаги шаффофлик сиёсатига содиқ қолмоқда. Шу билан бирга, мамлакат ҳудуди, молиявий инфратузилмаси ва иқтисодиётнинг айрим тармоқларидан санкцияларни айланиб ўтиш ёки ноқонуний фаолият юритиш мақсадида фойдаланилишига қарши қатъий чоралар кўрилмоқда.
Сиддиқов виртуал активлар ва криптоактивлар бозорига алоҳида эътибор қаратилаётганини ҳам қайд этди. Унинг сўзларига кўра, рақамли молиявий технологиялар иқтисодиёт учун янги имкониятлар яратаётган бўлса-да, пул ювиш, ноқонуний фаолиятни молиялаштириш ва санкция чекловларини четлаб ўтиш билан боғлиқ хавфларни ҳам юзага келтирмоқда.
Шу муносабат билан мамлакатда Қирғизистон Президенти ҳузурида Виртуал активлар ва блокчейн технологиялари бўйича миллий агентлик ташкил этилган. Вазир мамлакат халқаро ҳамкорлар, молиявий институтлар ва тартибга солувчи органлар билан ҳамкорликни давом эттиришини билдирди.
Унинг таъкидлашича, Бишкек санкция сиёсати масалаларида мувозанатли ва холис ёндашув тарафдори бўлиб, чеклов чоралари учинчи давлатлар ҳамда ҳалол бизнес субъектларига асоссиз равишда таъсир қилмаслиги лозим.
Маълумот учун, сўнгги йилларда Россияга қарши жорий этилган санкцияларни четлаб ўтишда гумон қилинган қатор хорижий компаниялар ҳам халқаро чекловларга дуч келмоқда. Хусусан, Европа Иттифоқининг 20-санкциялар пакети доирасида Бишкекда рўйхатдан ўтган “TengriCoin” криптоплатформаси, “Керемет Банк” ва “Капитал Банк”га нисбатан чекловлар жорий этилган.
Бундан ташқари, Қирғизистонга сонли дастурли бошқарувга эга металл кесиш станоклари ҳамда юқори технологияли коммуникация ускуналарини етказиб бериш тақиқланган.
2024–2025 йиллар давомида АҚШ, Буюк Британия, Европа Иттифоқи ва Канаданинг турли санкциялари остига Қирғизистоннинг бир қатор тижорат тузилмалари ҳам тушган. Улар орасида “Марказий Осиё Капитал Банки”, “Толубай” банки, “Евроосиё жамғарма банки”, “A7” тўлов платформаси, “Grinex” ва “Meer” криптобиржалари бор.
Қирғизистон расмийлари маҳаллий молия муассасаларига нисбатан қўлланилган санкцияларни бир неча бор асоссиз деб атаган. Мамлакат Президенти Садир Жапаров ҳам БМТ минбаридан туриб Ғарб давлатларини Қирғизистонга нисбатан иқтисодий чекловлар қўллаётгани учун танқид қилган. Унинг фикрича, бундай чоралар давлатнинг ички ишларига аралашиш бўлиб, миллий иқтисодиёт ривожига салбий таъсир кўрсатади.
